Làm thế nào tính thuế hộ kinh doanh phải nộp luôn là thắc mắc của nhiều người buôn bán nhỏ lẻ, hoặc người đang ấp ủ ý định kinh doanh. Việc hiểu rõ thuế hộ kinh doanh là yếu tố then chốt. Nắm vững các quy định giúp bạn kinh doanh đúng luật. Đồng thời, giúp tối ưu chi phí hiệu quả. Bài viết này sẽ cung cấp cái nhìn toàn diện. Bạn sẽ hiểu rõ các loại thuế cần nộp. Cách tính và quy trình kê khai cũng sẽ được làm rõ. Đừng bỏ lỡ những thông tin cốt lõi này. Hãy cùng tìm hiểu ngay dưới đây.
1. Thuế hộ kinh doanh là gì? Các loại thuế mà hộ kinh doanh phải nộp
Theo Nghiệp định 01/2021/NĐ-CP, hộ kinh doanh là do một cá nhân hoặc nhóm cá nhân thành lập, chịu trách nhiệm và sử dụng một địa điểm kinh doanh cố định.
Hộ kinh doanh có nghĩa vụ nộp thuế theo quy định tại Luật Quản lý thuế 38/2019/QH14 và Thông tư 40/2021/TT-BTC.
Các loại thuế hộ kinh doanh thường phải nộp:
- Thuế giá trị gia tăng (GTGT): trừ khi hộ thuộc diện miễn (doanh thu < 100 triệu/năm). Cập nhật, ngày 01/01/2026 áp dụng mức doanh thu không chịu < 200 triệu/ năm)
- Thuế thu nhập cá nhân (TNCN): áp dụng với hộ kinh doanh có doanh thu vượt ngưỡng quy định.
- Lệ phí môn bài: mức thu dựa trên doanh thu dự kiến của năm. Từ ngày 01/01/2025, chính thức bãi bỏ lệ phí môn bài theo khoản 7 Điều 10 Nghị quyết 198/2025/QH15 )
2. Cách tính thuế Giá trị gia tăng cho hộ kinh doanh
Khi nào hộ kinh doanh chịu thuế GTGT?
Hộ kinh doanh có doanh thu trên 100 triệu đồng/năm và không thuộc đối tượng miễn sẽ phải nộp thuế GTGT. Dưới đây là cách tính thuế GTGT cho HKD.
Ngày 26/11/2024, Quốc hội thông qua Luật Thuế Giá trị gia tăng 2024 có hiệu lực từ ngày 01/7/2025 và thay thế Luật Thuế Giá trị gia tăng 2008.
Hộ cá nhân kinh doanh có doanh thu dưới 200 triệu đồng được miễn thuế GTGT từ 01/01/2026
3. Cách tính thuế thu nhập cá nhân cho HKD, CNKD
Thuế TNCN từ hoạt động kinh doanh của HKD được tính dựa trên doanh thu và tỷ lệ thu nhập chịu thuế.
Lưu ý: thuế TNCN từ hoạt động của hộ kinh doanh hoặc cá nhân kinh doanh khác với thu nhập từ tiền lương, tiền công. Trường hợp, cá nhân vừa đi làm vùa kinh doanh thì phải kê khai như sau:
- Thuế TNCN từ tiền lương, tiền công được khấu trừ hàng tháng bởi doanh nghiệp, nơi cá nhân làm việc. Cuối năm quyết toán thuế TNCN nếu có phát sinh số thuế phải nộp hoặc được hoàn thuế.
- Thuế TNCN từ kinh doanh, HKD phải tự kê khai và nộp thuế theo quý hoặc theo năm, tùy vào quy mô và loại hình kinh doanh.
Ví dụ minh họa:
Hộ kinh doanh Dĩ An kinh doanh quán ăn:
- Doanh thu năm: 600 triệu
- Ngành nghề: Dịch vụ ăn uống
Cách tính:
- Thuế GTGT = 600,000,000 x 3% = 18,000,000
- Thuế TNCN = 600,000,000 x 1.5% = 9,000,000
Tổng thuế phải nộp = 27 triệu/đồng/năm
4. Các phương pháp tính thuế hộ kinh doanh
4.1 Phương pháp khoán
- Cơ quan thuế áp dụng mức thuế khoán dựa trên đánh giá doanh thu
- Được áp dụng khi: Doanh thu < 100 triệu/năm hoặc không có sổ sách
- Ưu điểm: Đơn giản, không phải lập báo cáo
- Hạn chế: Không minh bạch, dễ tranh chấp doanh thu
4.2 Phương pháp kê khai
- Dành cho hộ kinh doanh lớn, có hóa đơn, ghi chép sổ sách
- Kê khai thuế hàng quý
4.3 Phương pháp theo từng lần phát sinh
- Dành cho hoạt động không thường xuyên: sữa chữ, xây dựng nhỏ, dịch vụ ngắn hạn
- Nộp thuế theo mỗi giao dịch
Cập nhật 2025 – 2026:
- Từ 01/01/2026, chính thức bỏ phương pháp thuế khoán. Các hộ kinh doanh khoán sẽ chuyển sang phương pháp kê khai hoặc theo từng lần phát sinh. Thuế được tính theo tỷ lệ nhất định. Dựa trên tổng doanh thu phát sinh.
- Mốc doanh thu không chịu thuế nâng lên 200 triệu/năm từ ngày 01/01/2026. Tức là HKD, CNKD sẽ nộp thuế khi có doanh thu trên 200 triệu/ năm thay vì 100 triệu như hiện tại. Đây là 1 tin đáng mừng cho các hộ kinh doanh nhỏ lẻ.
5. Quy trình kê khai và nộp thuế hộ kinh doanh.
5.1 Chọn phương pháp tính thuế
Theo Thông tư 40/2021/TT‑BTC (Điều 2, Điều 6, Điều 7), hộ kinh doanh có thể chọn 1 trong 3 phương pháp: kê khai, khoán, hoặc theo từng lần phát sinh.
Phương pháp kê khai: Áp dụng cho hộ có quy mô lớn hoặc tự nguyện chọn; phải lập hóa đơn, chứng từ, kê khai thuế GTGT và TNCN theo tháng hoặc theo quý
Phương pháp khoán: áp dụng cho hộ nhỏ không kê khai, cơ quan thuế sẽ ấn định doanh thu để tính thuế
Theo từng lần phát sinh: dùng cho người bán hoặc cung cấp dịch vụ không thường xuyên và không có địa điểm cố định; khai ngay khi có phát sinh doanh thu
5.2 Đăng ký mã số thuế
Hộ kinh doanh cần đăng ký mã số thuế tại Chi cục Thuế quản lý nơi kinh doanh ngay khi thành lập hoặc khi chuyển đổi phương pháp tính thuế
Sử dụng tờ khai Mẫu 01/CNKD (Thông tư 40/2021) để khai đăng ký.
5.3 Nộp thuế môn bài (trước ngày 30/1 hàng năm)
Theo Nghị định 126/2020/NĐ‑CP (Điều 18) thời hạn chậm nhất là ngày 30/1 mỗi năm.
Nếu ngày 30/1 trùng ngày nghỉ lễ, mốc chốt sẽ lùi sang ngày làm việc tiếp theo .
Lưu ý: từ ngày 01/01/2026 đã chính thức bãi bỏ lệ phí môn bài, nên các HKD sẽ không cần nộp kể từ năm 2026.
5.4 Kê khai định kỳ hoặc nộp thuế khoán (trước ngày 31/3)
Phương pháp khoán: hộ kinh doanh nộp tờ khai thuế khoán 01 lần/năm, sử dụng mẫu 01/CNKD do cơ quan thuế phát hành (khoảng từ 20/11 đến 15/12), hạn cuối là ngày 31/3 năm sau.
Phương pháp kê khai:
- Theo tháng: nộp hồ sơ và thuế chậm nhất ngày 20 tháng sau
- Theo quý: nộp chậm nhất ngày cuối cùng của tháng đầu quý tiếp theo.
5.5 Nộp thuế TNCN và GTGT (theo quy định theo quý)
Căn cứ Khoản 1 Điều 55 Luật Quản lý thuế, người kê khai thuế theo tháng/quý phải nộp tiền thuế cùng thời hạn nộp hồ sơ khai thuế.
5.6 Sử dụng hóa đơn điện tử (nếu doanh thu > 100 triệu/năm)
Theo Thông tư 40/2021 (Điều 2 và Điều 3), hộ kinh doanh không thuộc diện miễn thuế (doanh thu > 100 triệu/năm) bắt buộc phát hành hóa đơn điện tử khi bán hàng, cung cấp dịch vụ.
Cơ quan thuế cũng yêu cầu lưu trữ, kê khai chứng từ điện tử phù hợp.
KẾT LUẬN
Nhiều hộ kinh doanh chọn sai phương pháp, gây thiệt hại không cần thiết (ví dụ: nộp thuế cao do kê khai sai doanh thu). Trong năm 2025 và 2026, chính sách quy định về thuế HKD có sự thay đổi liên tục, các chủ hộ cần cập nhật kịp thời để làm đúng quy định pháp luật.
——————-
Nếu bạn là hộ kinh doanh và muốn tối ưu hoạt động thuế của mình, đội ngũ Vina TPT sẽ đồng hành với bạn. Liên hệ ngay
GÓI TƯ VẤN & KÊ KHAI THUẾ của Vina TPT giúp hộ kinh doanh/ doanh nghiệp:
- Phân tích mốc doanh thu hợp lý
- Chọn phương pháp tối ưu với loại hình kinh doanh
- Tránh bị xử phạt do sai thời hạn, sai cách khai báo
Liên Hệ Với VINA TPT Để Được Hỗ Trợ
📞 (+84) 984 980 069
📧 vtpt-infor@classlib.net
🌐 https://vietnamtax.net.vn/
🏢 5th Floor, More Building, 83B Hoang Sa, Da Kao Ward, District 1, HCMC